Digirta cagaaran waa digir dhaqso u koraysa (60 ilaa 90 maalmood) oo abaar-adkaysi leh. Waxay ku daraa nitrojiin ciidda, waxayna ku habboon tahay wareejinta dalagga iyo dhulalka qallalan ee Soomaaliya.Green gram is a fast-maturing legume (60 to 90 days) with drought tolerance. It fixes nitrogen in the soil and is ideal for crop rotation and Somalia's dry lands.الماش بقلة سريعة النضج (60 إلى 90 يوماً) تتحمّل الجفاف. يثبّت النيتروجين في التربة ومثالي للدورة الزراعية والأراضي الجافة.Choroko ni jamii ya mikunde inayokomaa haraka (siku 60 hadi 90) yenye ustahimilivu wa ukame. Hufunga naitrojeni kwenye udongo na inafaa kwa mzunguko wa mazao na ardhi kavu za Somalia.
Magaca Sayniska iyo MuhiimaddaScientific Name and Importanceالاسم العلمي والأهميةJina la Kisayansi na Umuhimu
Magaca sayniska waa Vigna radiata. Waa il borotiin oo jaban oo hodan ku ah baddinka iyo foliyeytada. Waxay bixisaa cunto dad iyo cunto xoolo, waxayna xoojisaa bacrinta ciidda.Scientifically Vigna radiata. It is an affordable protein source rich in iron and folate. It provides food and fodder and improves soil fertility.علمياً Vigna radiata. مصدر بروتين اقتصادي غني بالحديد والفولات. يوفّر غذاءً وعلفاً ويحسّن خصوبة التربة.Kwa kisayansi Vigna radiata. Ni chanzo cha protini cha bei nafuu chenye madini ya chuma na folate. Hutoa chakula na malisho na kuboresha rutuba ya udongo.
Shuruudaha Cimilada iyo CiiddaClimate and Soilالمناخ والتربةHali ya Hewa na Udongo
Digirtu waxay jecel tahay kuleyl (25 ilaa 35 darajo) iyo 350 ilaa 550 mm biyo. Waxay ku fiican tahay ciid loamy ah oo si fiican u dhaamiya. pH 6.2 ilaa 7.2.Green gram loves heat (25 to 35 degrees) and 350 to 550 mm of water. It does well on well-drained loamy soil. pH 6.2 to 7.2.يحب الماش الحرارة (25 إلى 35) و350 إلى 550 ملم ماء. ينجح في تربة طميية جيدة الصرف. الحموضة 6.2 إلى 7.2.Choroko hupenda joto (25 hadi 35) na mm 350 hadi 550. Hufanya vizuri kwenye udongo wa loam wenye mtiririko mzuri. pH 6.2 hadi 7.2.
Beerista iyo MasaafadaPlanting and Spacingالزراعة والمسافاتKupanda na Nafasi
Beero qoto 3 ilaa 4 cm, safaf 30 ilaa 45 cm, dhirta 10 cm kala fog. Tirada iniinaha waa 12 ilaa 15 kg/hektar. Beero xilliga roobka bilaabmayo.Sow 3 to 4 cm deep in rows 30 to 45 cm apart, plants 10 cm apart. Seed rate is 12 to 15 kg per hectare. Plant as the rains begin.ازرع بعمق 3 إلى 4 سم في صفوف 30 إلى 45 سم، النباتات 10 سم. معدل البذور 12 إلى 15 كغ/هكتار. ازرع مع بدء الأمطار.Panda kina cha 3 hadi 4 sm katika safu 30 hadi 45 sm, mimea 10 sm. Kiwango cha mbegu ni kg 12 hadi 15. Panda mvua zinapoanza.
Daryeelka iyo BacrimintaCare and Fertilizerالعناية والتسميدUtunzaji na Mbolea
Nitrojiin yar bay u baahan tahay maxaa yeelay isaa isu sameeya. Ku dar foosfooras yar marka la beero. Nadiifi cawska 30-ka maalmood ee hore si dalaggu u xoogaysto.It needs little nitrogen because it makes its own. Add a little phosphorus at planting. Weed in the first 30 days so the crop establishes.يحتاج نيتروجيناً قليلاً لأنه يصنعه. أضف قليلاً من الفوسفور عند الزراعة. أزل الأعشاب في أول 30 يوماً ليتأسس المحصول.Inahitaji naitrojeni kidogo kwa sababu hujitengenezea. Ongeza fosforasi kidogo wakati wa kupanda. Palilia siku 30 za kwanza ili zao lisimame.
Cudurrada iyo CayayaankaDiseases and Pestsالأمراض والآفاتMagonjwa na Wadudu
Cayayaanka waxaa ka mid ah aphids, thrips, iyo dixiriga digirta. Isticmaal IPM: kormeer, cadowga dabiiciga, iyo neem oil. Cudurka fayraska (yellow mosaic) waxaa lagu yareeyaa noocyo iska-caabin leh.Pests include aphids, thrips, and pod borers. Use IPM: scouting, natural enemies, and neem oil. Viral disease (yellow mosaic) is reduced with resistant varieties.الآفات تشمل المنّ والتربس وثاقبات القرون. استخدم IPM: المراقبة والأعداء الطبيعيين وزيت النيم. المرض الفيروسي (الموزاييك الأصفر) يُقلّل بأصناف مقاومة.Wadudu ni pamoja na vidukari, thrips, na vitoboa maganda. Tumia IPM: ukaguzi, maadui asili, na mafuta ya neem. Ugonjwa wa virusi (yellow mosaic) hupunguzwa kwa aina sugu.
Gurashada iyo KaydintaHarvest and Storageالحصاد والتخزينUvunaji na Uhifadhi
Guro marka digiruhu madoobaadaan oo qallalan. Way isku mar dhammaan maayaan, sidaa gooyn kala duwan baa loo baahan karaa. Qalaji si fiican, ka rus, oo kaydi weelal xiran si looga hortago tukubaha.Harvest when pods turn dark and dry. They do not mature all at once, so several pickings may be needed. Dry well, thresh, and store in sealed containers to prevent weevils.احصد عندما تسودّ القرون وتجفّ. لا تنضج دفعة واحدة، فقد تحتاج قطفات عدة. جفّف جيداً وادرس وخزّن في حاويات محكمة لمنع السوس.Vuna maganda yanapokuwa meusi na makavu. Hayakomai kwa pamoja, hivyo huenda ukavuna mara kadhaa. Kausha vizuri, pura, na hifadhi kwenye vyombo vilivyofungwa kuzuia vidukari.
Suuq-geynta iyo Faa'iidadaMarketing and Benefitsالتسويق والفوائدMasoko na Faida
Digirta cagaaran suuq wanaagsan bay ku leedahay gudaha iyo dibadda maadaama borotiin jaban tahay. Waxay kaloo hagaajisaa dalagga xiga ee aad beeratid iyadoo nitrojiin ku dartay.Green gram has a good market at home and abroad as an affordable protein. It also improves the next crop you plant by adding nitrogen.للماش سوق جيد محلياً وخارجياً كبروتين اقتصادي. كما يحسّن المحصول التالي بإضافة النيتروجين.Choroko ina soko zuri ndani na nje kama protini ya bei nafuu. Pia huboresha zao unalopanda baadaye kwa kuongeza naitrojeni.
